Vinnumarkaðsmál

Nærri þrjú af hverjum fjórum aðildarfyrirtækja SA hafa ráðist í hagræðingaraðgerðir á árinu eða hyggjast gera það. Þetta kemur fram í nýrri könnun á rekstrarhorfum fyrirtækjanna. Tæpur helmingur fyrirtækjanna hefur haldið að sér höndum í ráðningum frá áramótum og hyggst halda óbreyttum starfsmannafjölda til áramóta. Stjórnendur hjá um þriðjungi fyrirtækja hafa fækkað starfsfólki á árinu eða hyggjast gera það, flestir um fimm eða færri. Mikill meirihluti fyrirtækja, eða rúmir tveir þriðju hlutar, hafa ekki þurft að glíma við lánsfjárskort en hjá þeim fyrirtækjum sem hafa gert það birtist hann helst í vanda við öflun lánsfjár til dagslegs rekstrar en einnig í erfiðleikum við fjármögnun nýrra verkefna. Vanskil viðskiptavina valda þessum fyrirtækjum erfiðleikum.

Þann 1. júlí 2008 var undirritaður viðauki við kjarasamning verkstjóra og SA og samþykktir fyrir nýjan starfsmenntasjóð Samtaka atvinnulífsins og Verkstjórasambands Íslands (VSSÍ). Markmið þessa nýja starfsmenntasjóðs er að starfandi verkstjórum bjóðist ávallt heildstæð grunn- og endurmenntun sem uppfylli þekkingarkröfur sem verkstjórar þurfa að búa yfir á hverjum tíma. Starfsmenntasjóður SA og VSSÍ er sjálfstæður sjóður en stofnaðilar skipa fulltrúa í sjóðsstjórnina. Frá 1. júlí 2008 verður greitt sérstakt starfsmenntagjald 0,3% af öllum launum starfandi verkstjóra til sjóðsins. Gert er ráð fyrir að VSSÍ annist reikningshald sjóðsins, sjóðsvörslu  og innheimtu gjaldsins.

Laugardaginn 12. júlí munu Samtök atvinnulífsins og Alþýðusamband Íslands reisa bautastein á Flateyri til að heiðra minningu Einars Odds Kristjánssonar. SA og ASÍ vilja með þessum hætti halda á lofti framlagi Einars Odds til Þjóðarsáttarinnar árið 1990 en Einar Oddur átti ríkan þátt í að efla samskipti og samvinnu samtaka á vinnumarkaði. Steinninn verður afhjúpaður klukkan eitt að Sólbakka á Flateyri í Önundarfirði, heimabyggð Einars. Í kjölfarið fara fram tónleikar í Eyrarodda og kaffiveitingar að þeim loknum í hlaðinu á Sólbakka.

Nú hefur tekið gildi samningur SA og Alþýðusambands Íslands (ASÍ) um greiðslur í Endurhæfingarsjóð. Samkomulagið gerir ráð fyrir að frá 1. júní 2008 greiði launagreiðendur sérstakt 0,13% endurhæfingargjald til sjóðsins. Gjaldið leggst á sama gjaldstofn og iðgjald til lífeyrissjóða. Endurhæfingarsjóður hefur óskað eftir því að lífeyrissjóðirnir taki að sér innheimtu gjaldsins.

Mánudaginn 7. júlí fá aðildarfyrirtæki Samtaka atvinnulífsins senda rafræna könnun á rekstrarhorfum fyrirtækjanna.  Markmiðið með könnuninni er að fá skýrari mynd af núverandi stöðu mála og horfunum framundan í íslensku atvinnulífi - bæði hjá stórum fyrirtækjum og smáum og eins innan atvinnugreina. Hægt verður að svara könnuninni  til föstudagsins 11. júlí. SA hvetja félagsmenn til að taka þátt en umsjón með könnuninni hefur Outcome hugbúnaður ehf. og verða svör ekki rakin til þátttakenda.

Seðlabanki Íslands tilkynnti nú í morgun um óbreytta stýrivexti, 15,5%. Fáir höfðu reiknað með því að bankinn lækkaði vexti þrátt fyrir ærið tilefni þannig að framundan er sú braut fyrir atvinnulífið sem mörkuð hefur verið með takmörkuðum aðgangi að erlendu lánsfé og einstaklega óhagstæðum kjörum á innlendu sem erlendu lánsfé. Þetta segir Vilhjálmur Egilsson, framkvæmdastjóri SA, í leiðara fréttabréfsins Af vettvangi. Hann segir að óbreyttu stefni í verulega erfiðleika og atvinnuleysi á haustmánuðum. Staðan í atvinnumálum sé einstaklega dökk og tilrauninni með nýrri peningastefnu frá 2001 sé nú lokið. Á næstu mánuðum muni Samtök atvinnulífsins og verkalýðshreyfingin auka enn á samskipti sín vegna þróunar atvinnumála. Mikilvægasta verkefnið sé að skapa atvinnulífinu viðunandi starfsgrundvöll og efla það með fjárfestingum og hagvexti á næstu árum m.a. með stórum verkefnum á sviði virkjana og orkunýtingar.

Um 76% stjórnenda í 400 stærstu fyrirtækjum landsins telja að aðstæður í efnahagslífinu séu frekar eða mjög slæmar, um 22% telja þær hvorki góðar né slæmar og einungis 2% telja þær góðar. Þetta kemur fram í ársfjórðungslegri könnun Capacent Gallup um stöðu og horfur í atvinnulífinu sem gerð er fyrir SA, Seðlabankann og fjármálaráðuneytið. Þegar litið er hálft ár fram í tímann eru efnahagshorfur á hinn bóginn skárri. Telja stjórnendur hjá um 32% fyrirtækjanna að aðstæður verði þá betri, um 26% vænta óbreytts ástands en um 42% búast við verri aðstæðum. Vísitala efnahagslífsins miðað við núverandi aðstæður er lægri en áður hefur komið fram í sambærilegum könnunum, allt frá september 2002. Meirihluti fyrirtækjanna býst við óbreyttum starfsmannafjölda en um fjórðungur hyggst fækka starfsfólki.