Erlent

Fyrsti kjarasamningurinn í yfirstandandi samningalotu í Svíþjóð var undirritaður í gær, 12. desember. Samningurinn er á milli vinnuveitenda í tæknigeiranum (Teknikarbetsgivarna) og þriggja stéttarfélaga. Samningurinn tekur til 300 þúsund starfsmanna, sem svarar til 6,5% af þeim 4,5 milljónum sem starfa á sænska vinnumarkaðnum. Fyrirtækin í tæknigeiranum standa undir helmingi vöruútflutnings Svíþjóðar.

Heildarsamtökin á finnska vinnumarkaðnum gerðu nýlega rammasamning sem gildir næstu tvö árin og tekur hann til 94% launamanna í landinu. Aðilar að samningnum eru Samtök atvinnulífsins í Finnlandi, samtök vinnuveitenda hjá ríki og sveitarfélögunum annars vegar og tvenn heildarsamtök launafólks hins vegar. Samkvæmt samningnum má launakostnaður einstakra kjarasamninga milli vinnuveitenda og stéttarfélaga ekki hækka meira en 4,3% á næstu 25 mánuðum.

Phillippe de Buck, framkvæmdastjóri BUSINESSEUROPE ræddi um hagvaxtarhorfur í Evrópu, evruna og ESB á opnum morgunverðarfundi Samtaka atvinnulífsins og Samtaka iðnaðarins sl. föstudag. Hann fjallaði m.a. umsókn Íslands að ESB og sagði það að sjálfsögðu ákvörðun Íslendinga hvort þeir gangi inn en Ísland sé nú þegar mikilvægur þátttakandi á innri markaði Evrópu á fjölmörgum sviðum og hafi margt fram að færa, s.s. á sviði endurnýjanlegrar orku, sjávarútvegs, áliðnaðar og ferðaþjónustu.

Philippe de Buck, framkvæmdastjóri BUSINESSEUROPE, ræddi um evruna og þær áskoranir sem Evrópa stendur frammi fyrir á opnum fundi SA og SI föstudaginn 16. september. De Buck sagði Evrópu vissulega standa á krossgötum en evran sem notuð er í 17 löndum hafi reynst vel til þessa og sköpun hennar hafi í raun verið pólitískt kraftaverk. Gjaldmiðillinn hafi hamlað verðbólgu og aukið hagvöxt með því að auðvelda verslun milli landa ásamt því að auka samkeppni og framleiðni.

Phillippe de Buck, framkvæmdastjóri BUSINESSEUOROPE (samtaka atvinnulífsins í Evrópu) flutti rétt í þessu erindi á opnum morgunverðarfundi Samtaka atvinnulífsins og Samtaka iðnaðarins. Þar ræddi hann um hagvaxtarhorfur í Evrópu, evruna, stöðu atvinnulífsins, og leiðir til að auka samkeppnishæfni fyrirtækja í álfunni og bæta lífskjör. Ræða Philippe de Buck hefur nú verið birt á vef SA en þar lagði hann meðal annars mikla áherslu á útflutningsdrifinn hagvöxt og sköpun nýrra starfa í einkageiranum ásamt því að ná aukinni hagkvæmni og sjálfbærni í rekstri hins opinbera.

Samtök atvinnulífsins og Samtök iðnaðarins efna til opins morgunverðarfundar föstudaginn 16. september á Hilton Reykjavík Nordica kl. 8.30-10.00. Efni fundarins er staða atvinnulífsins í Evrópu og hagvaxtarhorfur ásamt mögulegum áhrifum á íslenskt efnahagslíf.

Í nýrri viðhorfskönnun meðal aðildarfélaga BUSINESSEUROPE, samtaka atvinnulífsins í Evrópu, kemur fram með mjög skýrum hætti að skortur á vísinda- og tæknimenntuðu starfsfólki gæti orðið einn helsti dragbítur á hagvöxt í álfunni á komandi árum. Við fyrstu sýn mætti ætla að nokkur framför hefði orðið á þessu sviði þar sem fjöldi háskólanema á vísinda- og tæknibrautum hefur aukist nokkuð í heild. En í raun hefur hlutfall þeirra þó farið lækkandi. Á Íslandi vantar atvinnulífið sárlega iðn- og tæknimenntað fólk og útskrifa þarf mun fleiri úr framhaldsskólum sem geta lagt atvinnulífinu lið á fjölmörgum sviðum.

Samtök atvinnulífsins fagna því  að breiður meirihluti hefur myndast á Alþingi um samþykkt Icesave-samkomulagsins frá því í desember síðastliðnum. Samtök atvinnulífsins telja hagsmunum atvinnulífsins og alls samfélagsins best borgið með því að ljúka málinu á þeim forsendum sem nú liggja fyrir. Samtökin hvetja Alþingi til þess að ljúka málinu sem fyrst því að fjölmörg önnur mikilvæg og brýn viðfangsefni bíða úrlausnar.

Sú staðreynd er yfirleitt sniðgengin í umræðu um kjaramál að launabreytingar hafa verið margfalt meiri hér á landi en í nágranna- og viðskiptaríkjunum undanfarin ár og áratugi og átt sinn þátt í því að verðbólga hefur verið mun meiri og vextir hærri en annars staðar tíðkast. Á árabilinu 2005-2009 hækkuðu laun á Íslandi t.a.m. um 32% á sama tíma og þau hækkuðu um 10,6% að meðaltali í OECD-ríkjunum. Aðeins í einu ríki OECD, Tyrklandi, hækkuðu laun meira á þessu tímabili.

Í nýrri samantekt Samtaka atvinnulífsins á kjarasamningum sem gerðir hafa verið nýlega  á Norðurlöndum og ná til áranna 2009-2011 kemur í ljós að hækkun launa hefur verið stillt í hóf. Árleg hækkun launakostnaðar í Danmörku, Finnlandi, Noregi og Svíþjóð er 0,6% þar sem hún er lægst og 2,3% þar sem hún er hæst. Algengt er að samið sé til 2-3 ára.