Fréttir

Úrskurður umhverfisráðherra er dæmi um stjórnsýslu sem ekki virðir lögbundin tímamörk. Tímafrestur hans til þess að kveða upp úrskurð er löngu liðinn. Skipulagsstofnun er óheimilt að taka upp álit sitt á mati á umhverfisáhrifum. Úrskurður ráðherra er til þess fallinn að tefja, skapa óvissu og um leið spilla fyrir endurreisn íslensks efnahagslífs. Óviðunandi er að fyrirtæki sem undirbúa framkvæmdir, og fara í einu og öllu að lögum, skuli verða fyrir því að ráðherra skuli breyta skilyrðum eftir á og tefla þannig í tvísýnu öllum undirbúningi framkvæmda og valda með ákvörðunum sínum ómældum kostnaði.

Ríkisstjórnin boðar nýja skatta á atvinnulífið á borð við orku-, umhverfis- og auðlindaskatta.  Samtök aðila í atvinnurekstri vara við þessum hugmyndum og hvetja til þess að megináherslan verði lögð á uppbyggingu og sköpun starfa. Hætta er á því að þeir fjárfestingarkostir sem erlend fyrirtæki hafa haft til skoðunar hér á landi verði endurmetnir og hugsanlega slegnir af.

Vilhjálmur Egilsson, framkvæmdastjóri SA, segir að ef ekki verði hagvöxtur á Íslandi strax á næsta ári verði það í boði Seðlabankans. Vaxtastefna bankans haldi samfélaginu í heljargreipum. Hann vill ný lög um bankann ef vextir lækka ekki fljótlega. Þetta kom fram á aðalfundi Samtaka fiskvinnslustöðva sem fram fór á föstudag.

Vilhjálmur Egilsson, framkvæmdastjóri Samtaka atvinnulífsins, segir að Seðlabankinn hafi framlengt kreppuna með ákvörðun sinni um að halda stýrivöxtum óbreyttum í 12%. Hann segist líta svo á að um ögrun sé að ræða við aðila stöðugleikasáttmálans - ríkisstjórnina, sveitarfélögin og aðila vinnumarkaðarins.

Vilmundur Jósefsson hefur tekið við sem formaður Samtaka atvinnulífsins, en Þór Sigfússon, sem verið hefur í leyfi frá formennsku í samtökunum frá 9. júlí, hefur ákveðið að víkja formlega úr sæti formanns SA. Nýr varaformaður verður kosinn á næsta stjórnarfundi SA í stað Vilmundar en formannskjör mun fara fram í aðdraganda aðalfundar SA vorið 2010.

Samkvæmt stöðugleikasáttmála aðila vinnumarkaðarins eiga stýrivextir að vera í eins stafs tölu fyrir 1. nóvember en þeir eru nú 12%. Eina auglýsta vaxtaákvörðun fyrir þann tíma er á fimmtudag. Hannes G. Sigurðsson, aðstoðarframkvæmdastjóri SA, segir í samtali við Fréttablaðið í dag miður að lækkun vaxta sé ekki á áætlun. Þá hafi áætlun Seðlabankans um afnám gjaldeyrishafta valdið vonbrigðum, hún hafi verið allt of varfærin. Hannes segir að menn muni meta stöðuna í október og skoða hvort sáttmálinn muni halda.

Aljóðasamtök atvinnurekenda (IOE), sem Samtök atvinnulífsins eiga aðild að, hafa sent leiðtogum G-20 ríkjanna opið bréf þar sem þeir eru hvattir til þess að bæta starfsumhverfi fyrirtækja. Samtökin segja of snemmt að fagna lokum kreppunnar þó svo jákvæð teikn hafi sést á mörkuðum og vöxtur látið á sér kræla á ný. IOE segja aukin opinber útgjöld skýra þróunina en einkageirinn eigi enn í töluverðum vandræðum. Endurreisn efnahagslífsins byggi hins vegar á því að fyrirtækin nái sér á strik ekki útþenslu hins opinbera.

Hannes G. Sigurðsson, aðstoðarframkvæmdastjóri SA, segir að núverandi lífeyrissjóðakerfi hafi reynst vel þrátt fyrir að lífeyrissjóðirnir orðið fyrir áfalli. Hann hafnar því í samtali við fréttastofu RÚV að seta fulltrúa atvinnurekenda í stjórnum sjóðanna hafi valdið þeim skaða og segir stjórnirnar ekki taka ákvarðarnir um einstaka fjárfestingar heldur marki þær stefnuna. Atvinnurekendur hafi hagsmuni af því að afkoma sjóðanna sé sem best.

Bankasýsla ríkisins tekur til starfa í næstu viku en henni er ætlað að fara með eignarhluti ríkisins í fjármálafyrirtækjum. Samtök atvinnulífsins hafa gert fjölmargar athugasemdir við stofnun bankasýslunnar og einnig stofnun opinbers eignaumsýslufélags sem er ætlað að stuðla að endurskipulagningu rekstrarhæfra fyrirtækja. Hannes G. Sigurðsson, aðstoðarframkvæmdastjóri SA, segir að samtökin hafi efasemdir um að ríkið eigi að reka stærri fyrirtæki um langan tíma. Eðlilegast væri að koma þeim í hendur nýrra eigenda til að hámarka virði þeirra.

Evrópusamtök atvinnulífsins (BUSINESSEUROPE) kalla eftir víðtækri og samræmdri endurskipulagningu á starfsumhverfi fjármálamarkaða. Telja samtökin að bæta verði fjármálaeftirlit á heimsvísu, auka gagnsæi og bæta áhættustýringu. Þetta kemur fram í bréfi Jurgen Thumann, forseta BUSINESSEUROPE, til Barroso, forseta framkvæmdastjórnar ESB. Evrópusamtök atvinnulífsins segja aðgang fyrirtækja að fjármagni enn takmarkaðan og úr því verði að bæta sem allra fyrst til að koma atvinnulífinu í gang.

Samkeppniseftirlit Íslands, Danmerkur, Finnlands, Grænlands, Noregs og Svíþjóðar hafa lagt mat á það hvaða áhrif efnahagsþrengingar, nú og á síðustu öld, hafa haft á samkeppnisstefnu þjóða og hvaða ályktanir megi draga af þeim áhrifum. Þar sem Norðurlöndin búa við tiltölulega lítil og opin efnahagskerfi er alþjóðleg samkeppnishæfni landanna nauðsynleg til að vernda og viðhalda hinu norræna velferðarkerfi. Hagvöxtur og nýsköpun er ein af forsendum þess að varðveita og auka megi þá samkeppnishæfni. Því takmarki verður best náð með því að stuðla að virkri samkeppni. Þetta kemur fram í nýrri sameiginlegri skýrslu fyrrgreindra stofnana sem var nýverið kynnt í Reykjavík.

Vilmundur Jósefsson, starfandi formaður SA, fór þess á leit  við Viðskiptaráð Íslands í dag að teknar yrðu upp viðræður um sameiningu samtakanna. Markmið slíkra breytinga væri að efla samtök atvinnurekenda, auka skilvirkni í rekstri og virkja betur kraft og frumkvæði atvinnurekenda til beinnar þátttöku í endurreisn atvinnulífsins.

Komandi vetur verður landsmönnum mjög erfiður efnahagslega og því er brýnt að hefja nú þegar þær aðgerðir sem kveðið er á um í stöðugleikasáttmála aðila vinnumarkaðarins, ríkisvaldsins og sveitarfélaga frá því í sumar. Í aðdraganda samkomulagsins var sett fram sú sameiginlega sýn að skapa 15.000 störf  fram til ársins 2013 en sá árangur næst ekki nema hagvöxtur verði óvenju mikill, eða 4-4,5% á hverju ári. Til að hagvöxtur hefjist á ný liggja fjárfestingar í orkugeiranum og tengdum iðju- og gagnaverum beinast við. Þetta segir Hannes G. Sigurðsson, aðstoðarframkvæmdastjóri SA, m.a. í leiðara fréttabréfs SA.

Mikilvægt er íslensk fyrirtæki skipuleggi smitvarnir til að draga úr útbreiðslu inflúensu A(H1N1)v (svínainflúensu) enda geta markvissar forvarnir dregið verulega úr tjóni þjóðfélagsins af völdum inflúensunnar. Gert er ráð fyrir að inflúensan nái sér aftur á strik þegar vetur gengur í garð í Evrópu. Starfsemi sumra fyrirtækja getur raskast verulega ef miklar fjarvistir verða og er mælt með því að gerð sé áætlun um hvernig haga skuli starfseminni við slíkar aðstæður.

Þrátt fyrir að vísbendingar séu farnar að sjást í Evrópu um að kreppunni þar kunni brátt að ljúka eru evrópskir atvinnurekendur aðeins hóflega bjartsýnir á framtíðina. Áætlað er að efnahagur landa ESB dragist saman að meðaltali um 3,9% á þessu ári og hagvöxtur verði aðeins 0,7% á því næsta. Búist er við að kreppan muni hafa neikvæð áhrif um langa hríð á fjárfestingu , atvinnustig og fjármál opinberra aðila og grípa þurfi til fjölþættra aðgerða svo atvinnulífið blómstri á ný. Búist er við að verðbólga á evrusvæðinu á næsta ári verði að meðaltali 1,3% m.v. 0,3% á árinu 2009. Þetta kemur fram í nýrri haustspá Evrópusamtaka atvinnulífsins (BUSINESSEUROPE) um efnahagshorfurnar framundan.

Ákveðið hefur verið að Samtök atvinnulífsins verði tengiliður á Íslandi við Global Compact verkefni Sameinuðu þjóðanna. Með verkefninu vilja SÞ hvetja fyrirtæki til að sýna samfélagslega ábyrgð í verki með því að tileinka sér tíu viðmið. Um þessar mundir taka þátt í verkefninu 4.700 fyrirtæki um allan heim og þar af eru um 400 á Norðurlöndum. Skipaður verður starfshópur um samfélagslega ábyrgð á vegum SA og stýrir Hörður Vilberg hópnum.

Samtök atvinnulífsins, Viðskiptaráð Íslands og Nasdaq OMX Ísland, munu standa fyrir kynningarfundum í september á þriðju útgáfu leiðbeininga um stjórnarhætti fyrirtækja sem komu út í sumar. Um verður að ræða stutta fundi á tímum sem henta stjórnendum og starfsmönnum aðildarfyrirtækja. Farið verður yfir efnistök nýju leiðbeininganna og spurningum svarað.

Samtök atvinnulífsins eru meðal stuðningsaðila Alþjóðlegrar athafnaviku sem fram fer 16.-22. nóvember í meira en 100 löndum og þar á meðal á Íslandi. Markmiðið er að vekja fólk til umhugsunar um gildi nýsköpunar og athafnasemi fyrir samfélagið ásamt því að kveikja bjartsýni.

Vilmundur Jósefsson, starfandi formaður SA, segir að það setji að mönnum hroll í atvinnulífinu við að hlýða á orð seðlabankastjóra um að til greina komi að hækka vexti. Það sé tvímælalaust ögrun gagnvart stöðugleikasáttmála aðila vinnumarkaðarins og hins opinbera. Launalið kjarasamninga hafi verið frestað fram í október meðal annars til að gefa Seðlabankanum tíma til að lækka vexti niður fyrir tíu prósent. Atvinnulífið sé á heljarþröm og ljóst sé að taka verði til hendinni þar sem 15 þúsund manns eru nú án atvinnu.

"Gjaldeyrishöftin eru einfaldlega yfirlýsing um að íslenska krónan sé ekki í lagi, þau virka eins og stórt viðvörunarskilti," segir Vilhjálmur Egilsson, framkvæmdastjóri SA, í samtali við Fréttablaðið. Vilhjálmur segir að fyrirtæki kjósi því að halda erlendum gjaldeyri á gjaldeyrisreikningum frekar en að skipta honum í krónur. Í umfjöllun blaðsins kemur fram að samkvæmt upplýsingum frá Seðlabankanum áttu íslensk fyrirtæki um 173,5 milljarða króna í erlendum gjaldeyri á svokölluðum gjaldeyrisreikningum í íslenskum fjármálastofnunum í maí síðastliðnum.

Hannes G. Sigurðsson, aðstoðarframkvæmdastjóri Samtaka atvinnulífsins, segir ekkert bera á "viðspyrnunni" sem mönnum hafi verið tamt að tala um í sambandi við endurreisn efnahagslífsins. Hann tekur undir gagnrýnisraddir sem segja stöðugleikasáttmála um aðgerðir til að vinna þjóðina út úr kreppunni hafi setið á hakanum. Hannes segir að það verði að greiða úr vanda fyrirtækjanna í landinu sem öll bíði aðgerða og nú þegar verði að fara í framkvæmdir, til dæmis þær sem lífeyrissjóðirnir eru tilbúnir að fjárfesta í.

Það sem af er þessu ári hafa verið stofnuð 216 ný fyrirtæki á mánuði sem er sambærilegur fjöldi fyrirtækja og var stofnaður fyrir efnahagshrunið í fyrra. Átta fyrstu mánuði ársins voru stofnuð 1.731 fyrirtæki, aðeins 38 fyrirtækjum færra en á sama tímabili árið 2008. Þetta sýnir ítarleg úttekt sem CreditInfo vann fyrir Fréttablaðið um stofnun nýrra fyrirtækja frá árinu 2005 og fjallað er um í blaðinu í dag.

Umhverfishópur Samtaka atvinnulífsins kemur saman  til fundar fimmtudaginn 3. september nk. í Húsi atvinnulífsins. Ingimar Sigurðsson, fulltrúi umhverfisráðuneytisins í Brussel, er gestur fundarins og fjallar almennt um það sem efst er á baugi í umhverfis- og loftslagsmálum í Brussel.